Những doanh nghiệp lớn tiếp theo của châu Á sẽ được xây dựng từ đâu?

AI, chuyển dịch năng lượng và những thay đổi trong chuỗi cung ứng toàn cầu đang tạo ra những chuyển động mới của nền kinh tế. Khi thị trường thay đổi, những nhu cầu mới cũng dần xuất hiện, mở đường cho các mô hình kinh doanh và doanh nghiệp mới ra đời. Trong bối cảnh đó, châu Á đang trở thành một trong những khu vực thu hút sự chú ý của giới đầu tư, không chỉ bởi tốc độ tăng trưởng, mà còn bởi những cơ hội được tạo ra từ chính các chuyển dịch đang diễn ra trên khắp khu vực.

Cơ hội mới đang hình thành từ những chuyển dịch của châu Á

Sức hấp dẫn của châu Á không chỉ nằm ở tốc độ tăng trưởng kinh tế, mà còn ở những thay đổi đang diễn ra đồng thời trên nhiều lĩnh vực. Từ hành vi tiêu dùng, tài chính, y tế, giáo dục đến chuỗi cung ứng và công nghệ, các nhu cầu mới liên tục xuất hiện, tạo điều kiện cho những mô hình kinh doanh mới ra đời.

AI là một ví dụ điển hình. Dữ liệu từ Venture Pulse Q1/2026 của cho thấy, tổng vốn đầu tư mạo hiểm toàn cầu đã đạt mức kỷ lục 330,9 tỷ USD chỉ trong ba tháng đầu năm, cho thấy niềm tin của nhà đầu tư vào đổi mới công nghệ vẫn đang được duy trì. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp tại châu Á cũng đang tận dụng các chuyển dịch của thị trường để giải quyết những nhu cầu rất cụ thể của từng quốc gia, từ tài chính, logistics đến y tế và giáo dục.

Với một số nhà đầu tư, chính những thay đổi đó đang mở ra cơ hội cho thế hệ doanh nghiệp tiếp theo của khu vực.

Khoản cược 113 triệu USD vào những doanh nghiệp được sinh ra từ châu Á

Chính từ niềm tin đó, Genesia Ventures vừa hoàn tất huy động vốn cho Quỹ IV với quy mô khoảng 18 tỷ Yên Nhật, tương đương 113 triệu USD. Đây là cột mốc mới trong hành trình hơn một thập kỷ của quỹ đầu tư mạo hiểm này tại Nhật Bản, Đông Nam Á và Ấn Độ. Với Quỹ IV, Genesia sẽ tiếp tục tập trung vào các startup giai đoạn sớm tại những thị trường trọng điểm trên.

Đằng sau khoản huy động vốn mới là một triết lý đầu tư mà Genesia gọi là “Khởi nguồn từ châu Á” (Asia Origin). Với những nhà sáng lập quỹ, châu Á không đơn thuần là một thị trường có tốc độ tăng trưởng mạnh, mà còn là nơi xuất hiện những nhu cầu mới từ sự dịch chuyển kinh tế, xã hội và công nghệ. Chính những nhu cầu đó đã và đang mở đường cho các mô hình kinh doanh mới. Tại Việt Nam, đó có thể là nhu cầu số hóa chuỗi cung ứng dược phẩm hay mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính cho người tiêu dùng. Tại Indonesia hoặc Ấn Độ, đó có thể là những thách thức liên quan đến logistics, thanh toán hoặc tiếp cận giáo dục. Từ đây, startup có thêm nhiều cơ hội để bắt đầu và phát triển.

Ông Takahiro Suzuki, Trưởng bộ phận Đầu tư Nước ngoài (Head of Overseas Investments) kiêm thành viên hợp danh (General Partner) của Genesia Ventures cho rằng sự phát triển của AI, quá trình chuyển dịch năng lượng và sự trỗi dậy của kinh tế châu Á đang đồng thời tháo gỡ nhiều rào cản đối với đổi mới công nghiệp và nhu cầu thị trường. “Điều này mở ra cơ hội để các doanh nhân trong khu vực xây dựng những công ty có khả năng tạo ra tác động ở quy mô toàn cầu”, ông cho biết thêm.

Dù môi trường gọi vốn đã trở nên thận trọng hơn đáng kể, nhiều quỹ đầu tư vẫn duy trì niềm tin vào tiềm năng tăng trưởng dài hạn của khu vực Đông Nam Á. Sau giai đoạn tăng trưởng nóng năm 2020–2021, hệ sinh thái khởi nghiệp Đông Nam Á đang bước vào một giai đoạn chọn lọc hơn. Khi dòng vốn không còn dồi dào như trước, các nhà đầu tư ngày càng ưu tiên những doanh nghiệp có sức kéo thị trường rõ ràng, nền tảng vận hành vững chắc và khả năng tăng trưởng bền vững dài hạn.

Để dẫn đầu thị trường, startup cần nhiều yếu tố hơn nguồn vốn

Nếu như trước đây, hệ sinh thái khởi nghiệp thường sôi động với những câu chuyện tăng trưởng thần tốc và các vòng gọi vốn liên tiếp, thì bây giờ, để được rót vốn, các startup buộc phải chứng minh năng lực vận hành và khả năng xây dựng doanh nghiệp bền vững ngay từ những giai đoạn đầu.

Theo ông Soichi Tajima, nhà sáng lập kiêm thành viên hợp danh (General Partner) của Genesia Ventures, việc huy động vốn sau Series A đang trở nên khó khăn hơn, buộc các startup từ giai đoạn seed phải sớm chứng minh sức kéo thị trường, xây dựng đội ngũ bền vững và duy trì kỷ luật vận hành ngay từ những ngày đầu tiên.

Nói cách khác, việc gọi được vốn không còn là đích đến, mà thay vào đó, khả năng xây dựng một doanh nghiệp mới chính là yếu tố quyết định.

Đó cũng là lý do Genesia không đơn thuần chỉ là một quỹ đầu tư truyền thống. Doanh nghiệp đang hướng tới vai trò “kỹ sư thiết kế cấu trúc vốn” (Excellent Capital Stack Engineer), hỗ trợ startup xây dựng cấu trúc tài chính phù hợp hơn thông qua việc kết hợp giữa vốn cổ phần, vốn vay ngân hàng và các hình thức vốn cấu trúc khác. Song song với đó là vai trò “nhà kiến tạo giá trị chiến lược” (Strategic Value Creator), giúp startup tiếp cận đối tác, cơ hội tăng trưởng và mạng lưới hỗ trợ trong khu vực. Thực tế cho thấy, trong hệ sinh thái khởi nghiệp, lợi thế cạnh tranh không chỉ đến từ khả năng huy động vốn, mà còn đến từ khả năng sử dụng vốn hiệu quả và xây dựng nền tảng tăng trưởng bền vững.

Vì sao Việt Nam tiếp tục là một phần quan trọng trong hành trình của Genesia?

Trong bức tranh khu vực, Việt Nam tiếp tục là một trong những thị trường được Genesia dành sự quan tâm đặc biệt.

Tính đến nay, thông qua ba quỹ trước đó, Genesia đã đầu tư vào 15 startup Việt Nam, trải rộng trên nhiều lĩnh vực, từ phân phối dược phẩm B2B như BuyMed, fintech như Fundiin cho đến truyền thông số như Vietcetera.

Nếu nhìn vào các khoản đầu tư này, có thể thấy một điểm chung trong cách Genesia tìm kiếm cơ hội: những doanh nghiệp được sinh ra từ các nhu cầu rất cụ thể của thị trường địa phương và sở hữu tiềm năng mở rộng lớn trong tương lai.

Tuy nhiên, điều khiến quỹ tiếp tục duy trì niềm tin vào Việt Nam không chỉ nằm ở cơ hội thị trường. Bởi theo Genesia, các nhà sáng lập Việt Nam nổi bật bởi khả năng học hỏi nhanh, tinh thần chiến đấu mạnh mẽ, sự linh hoạt trong thực thi và khát vọng xây dựng doanh nghiệp bài bản trong dài hạn.

Những phẩm chất này càng trở nên đáng chú ý trong vài năm qua, khi hệ sinh thái startup phải đối mặt với nhiều biến động của thị trường vốn. Thay vì chỉ theo đuổi tăng trưởng ngắn hạn, ngày càng nhiều startup Việt Nam tập trung vào hiệu quả vận hành, doanh thu thực và khả năng tiến tới lợi nhuận.

Với Genesia, điều đáng ghi nhận không chỉ là những cột mốc về doanh thu hay EBITDA (chỉ số tài chính phản ánh hiệu quả kinh doanh của công ty, được tính bằng tổng thu nhập trước lãi vay, thuế, khấu hao và chi phí) mà còn là cách các nhà sáng lập đã vượt qua giai đoạn khó khăn mà không đánh mất kỷ luật vận hành và niềm tin vào thị trường mình đang phục vụ.

Đó cũng là lý do Việt Nam tiếp tục được xem là một phần quan trọng trong tầm nhìn “Asia Origin - Khởi nguồn từ châu Á” của quỹ. Vậy nên, khoản huy động 113 triệu USD của Genesia Ventures không đơn thuần là một cột mốc gây quỹ, đó còn là một khoản đặt cược dài hạn vào thế hệ doanh nhân đang được hình thành từ những chuyển dịch của châu Á - những người có thể xây dựng doanh nghiệp từ các nhu cầu thực tế tại địa phương, tạo ra tác động vượt ra khỏi biên giới quốc gia. Và với Genesia, Việt Nam vẫn là một trong những nơi đáng để đặt cược cho hành trình ấy.