Đối với nhiều “mọt phim”, một năm điện ảnh chỉ thực sự kết thúc khi những tượng vàng Oscar tìm được chủ nhân của chúng. Năm nay, sự kiện điện ảnh lớn nhất hành tinh sẽ diễn ra vào rạng sáng ngày 16/3 (theo giờ Việt Nam). Đó là thời điểm khi Hollywood vừa tự tôn vừa tự bạch. Họ tôn vinh chính những thành tựu của bản thân và dõng dạc thông báo với thế giới những thông điệp họ tin là quan trọng nhất.
Như mọi năm, một số người sẽ theo dõi Oscar trong một sự căng thẳng, khi đã có sẵn những bộ phim yêu thích, và có thể cả những tác phẩm họ… căm hờn. Số khác sẽ chỉ xem như những “fan trung lập”, tò mò liệu tượng vàng sẽ về tay ai, vì thực ra thì… về ai chẳng được. Nhưng chắc chắn, tất cả đều sẽ có những phỏng đoán của riêng mình.
Danh sách này cũng là một phỏng đoán, nhưng khách quan nhất có thể, dựa trên những kết quả tiền Oscar như Quả Cầu Vàng, BAFTA, Critics’ Choice hay các giải thưởng nghiệp đoàn, cũng như những khuôn mẫu đã lặp lại trong quá khứ. Bởi lẽ nếu chỉ đơn thuần là một phỏng đoán chủ quan dựa trên sở thích và mong muốn cá nhân của người viết, có lẽ bộ phim Train Dreams sẽ xuất hiện nhiều hơn.
Vậy nếu bạn tò mò liệu tượng vàng (nhiều khả năng) sẽ về tay ai, hoặc đang cần chút lợi thế trong cuộc chơi dự đoán Oscar với bạn bè hay đồng nghiệp, hãy để bài viết này “mách nước” nhé.
Kịch Bản Chuyển Thể
Tất cả các đề cử trong hạng mục này đều dựa trên những nguồn chất liệu đã khá quen thuộc: Hamnet kể lại câu chuyện về vợ chồng William Shakespeare và Agnes Hathaway sau cái chết của người con trai; Frankenstein tới từ tác phẩm gothic kinh điển của Mary Shelley; Train Dreams chuyển thể từ một cuốn novella đậm chất thơ từng lọt vào vòng chung kết giải Pulitzer; còn Bugonia là bản làm lại của bộ phim hài đen kỳ quặc từ Hàn Quốc Save the Green Planet!
Nhưng trong số đó, One Battle After Another là ứng viên nổi trội nhất. Được chuyển thể từ tiểu thuyết Vineland và hiện đại hóa để phản chiếu bối cảnh xã hội đương đại, kịch bản của Paul Thomas Anderson đã gần như “càn quét hết” các giải thưởng tiền Oscar quan trọng như BAFTA, Critics’ Choice, Quả Cầu Vàng, và giải của Nghiệp đoàn Biên kịch Hoa Kỳ (WGA).
Dự đoán: One Battle After Another
Ca Khúc Trong Phim
Danh sách đề cử Ca khúc gốc năm nay cũng đa dạng vô cùng, với bản pop ballad nhẹ nhàng Dear Me (Diane Warren: Relentless) của Kesha; khúc đơn ca opera Sweet Dreams of Joy (Viva Verdi!); bản folk rock ảm đạm Train Dreams (Train Dreams) của Nick Cave; và I Lied to You (Sinners) - một ca khúc pha trộn nhiều dòng chảy âm nhạc, từ giai điệu blues vùng Delta, nhạc phúc âm, jazz cho đến “con beat” hip-hop đương đại.
Thế nhưng giữa tất cả những cái tên đó, có một ca khúc đã thống trị hoàn toàn văn hóa đại chúng suốt nhiều tháng qua: “Golden” từ bộ phim KPop Demon Hunters.
Golden độc chiếm ngôi vương trên Billboard Global 200, đứng đầu các bảng xếp hạng tại hơn ba mươi quốc gia, và đạt cột mốc hơn một tỷ lượt nghe trên Spotify với tốc độ kỷ lục. Vô số những clip nhảy, lip-sync và cover lan truyền khắp TikTok và Instagram cũng biến Golden thành một hiện tượng toàn cầu. Cộng thêm chiến thắng tại Critics’ Choice, Quả Cầu Vàng, và giải Grammy cho Ca khúc phim xuất sắc nhất, và tượng vàng năm nay đã chắc tay thuộc về Golden.
Dự đoán: Golden – KPop Demon Hunters
Phim Hoạt Hình
Năm nay, danh sách Oscar Phim hoạt hình vẫn có những tác phẩm 3D quen thuộc từ Pixar và Disney như Zootopia 2 hay Elio, cùng những bộ phim 2D từ châu Âu như Little Amélie or the Character of Rain và Arco. Nhưng nếu xét về cả mức độ phổ biến lẫn đà “đua giải”, KPop Demon Hunters một lần nữa lại là ứng viên vượt trội hơn cả.
KPop Demon Hunters đã trở thành tựa phim gốc được xem nhiều nhất trong lịch sử của Netflix với hơn 500 triệu lượt xem toàn cầu, vượt qua tổng lượt xem toàn bộ mùa đầu tiên của series đình đám Squid Game. Trong suốt đường đua, bộ phim cũng gần như “càn quét” tất cả các giải hoạt hình quan trọng như Critics’ Choice, Quả Cầu Vàng và Annie, chỉ để tuột mất duy nhất giải thưởng BAFTA vào tay Elio.
Dự đoán: KPop Demon Hunters
Phim Tài Liệu
Hạng mục phim tài liệu của Oscar từ lâu vốn thường vinh danh những tác phẩm có chủ đề mang tính thời sự, cấp thiết về mặt chính trị hoặc xã hội. Năm nay, danh sách đề cử bao gồm The Alabama Solution, một bộ phim tiết lộ sự tha hóa của hệ thống nhà tù Mỹ; Come See Me in the Good Light, khắc họa cuộc đời của nhà thơ và nhà hoạt động xã hội phi nhị nguyên giới Andrea Gibson; và Cutting Through Rocks, kể câu chuyện về người phụ nữ Iran đầu tiên được bầu làm thành viên hội đồng tại một ngôi làng. Mr. Nobody Against Putin, theo chân một giáo viên bí mật ghi lại những thay đổi tại ngôi trường vùng nông thôn Nga dưới sự tuyên truyền của chính phủ trong suốt cuộc chiến Nga-Ukraine, sở hữu cho mình một bước đà khá mạnh, với chiến thắng tại BAFTA và một Giải đặc biệt của Ban giám khảo tại LHP Sundance.
Trong khi đó, The Perfect Neighbor đã giành giải thưởng Critics’ Choice cho Phim tài liệu, tường thuật lại một vụ án có thật gây sốc và đầy bất công tại Florida để phơi bày những định kiến chủng tộc mang tính hệ thống nhắm vào phụ nữ da màu. Trong bối cảnh xã hội Mỹ đang ngày càng phân cực, một bộ phim như vậy hoàn toàn có thể được tôn vinh như một thông điệp mà Hollywood muốn gửi tới Washington và thế giới.
Dự đoán: The Perfect Neighbor
Phim Quốc Tế
Như nhiều năm trước đây, hạng mục Phim quốc tế tiếp tục là một trong những cuộc đua phức tạp nhất của Oscar. Kể cả những “pha hụt giải” đầy bất ngờ như No Other Choice cũng không làm hạng mục này dễ đoán hơn chút nào. Khác với những hạng mục khác, dự đoán tượng vàng Phim quốc tế không thể chỉ dựa vào các giải thưởng tiền Oscar quen thuộc, mà còn dựa vào cả những liên hoan phim lớn trên thế giới.
Trong số các đề cử năm nay, Sentimental Value của Na Uy có lẽ sở hữu bảng thành tích ấn tượng nhất. Bộ phim giành Grand Prix (Giải đặc biệt của Ban giám khảo) tại LHP Cannes, Phim xuất sắc nhất tại Lễ trao giải điện ảnh Châu Âu, và giải BAFTA cho Phim không nói tiếng Anh xuất sắc nhất. Trong đó, chiến thắng tại BAFTA đặc biệt quan trọng, khi trong mười năm gần đây, có tới bảy bộ phim thắng giải ở hạng mục này sau đó tiếp tục giành Oscar.
The Secret Agent của Brazil cũng có một mùa giải khá thành công, với chiến thắng tại Critics’ Choice và Quả Cầu Vàng. Tuy nhiên, lịch sử dường như lại không đứng về phía bộ phim. Với một tác phẩm nói về việc một quốc gia buộc phải đối diện với quá khứ của mình, nghịch lý thay, bất lợi của nó lại chính là… quá khứ của Brazil tại Oscar. Quốc gia hiện đang là chủ nhân gần nhất của tượng vàng hạng mục Phim quốc tế với I’m Still Here. Trong toàn bộ lịch sử Oscar, chỉ có bốn quốc gia từng thắng hai năm liên tiếp ở hạng mục này, với lần gần nhất đã cách đây hơn bốn thập kỷ, khi Đan Mạch chiến thắng liên tiếp với Babette’s Feast và Pelle the Conqueror.
Các đề cử còn lại cũng chẳng hề kém cạnh: Sirāt của Tây Ban Nha nhận Jury Prize (Giải thưởng Ban giám khảo) tại Cannes; The Voice of Hind Rajab của Tunisia giành Grand Jury Prize tại LHP Venice; và It Was Just an Accident của Pháp (được đạo diễn bởi nhà làm phim Iran Jafar Panahi và lấy bối cảnh tại Iran) là chủ nhân của Cành cọ vàng năm nay. Với bối cảnh thế giới hiện tại, cũng không thể hoàn toàn loại trừ khả năng Viện Hàn lâm sẽ bất ngờ vinh danh Jafar Panahi.
Dự đoán: Sentimental Value
Phim Hay Nhất Của Năm
Và cuối cùng, hạng mục quan trọng nhất. Bức tượng vàng sẽ định nghĩa toàn bộ một năm điện ảnh.
Best Picture vừa là giải thưởng danh giá nhất, vừa là giải thưởng khó đoán nhất. Hệ thống bỏ phiếu của Viện Hàn lâm, những cuộc vận động hành lang và các liên minh thầm lặng giữa các nghệ sĩ và nhánh thành viên, cùng những đối thoại với bối cảnh thực tại và văn hóa đại chúng,... Tất cả đều có thể ảnh hưởng đến kết quả cuối cùng.
Bước vào mùa giải năm nay, nhiều bộ phim từng được xem là ứng viên nặng ký: từ Marty Supreme tới Frankenstein. Hamnet giành Quả Cầu Vàng cho Phim chính kịch xuất sắc nhất. The Secret Agent, như đã đề cập, chiến thắng tại Critics’ Choice và Quả Cầu Vàng ở hạng mục Phim quốc tế. Sentimental Value thì sở hữu Grand Prix tại Cannes. Nhưng khi mùa giải dần tiến về những chặng cuối, cuộc trò chuyện bắt đầu xoay quanh hai cái tên: One Battle After Another và Sinners.
Sinners là một thế lực hùng mạnh trong mùa giải năm nay. Với mười sáu đề cử, nhiều hơn bất kỳ bộ phim nào trong lịch sử Oscar, tác phẩm của Ryan Coogler đã vượt qua cả những “đại thụ” như All About Eve, Titanic hay La La Land về số lượng đề cử. Bộ phim cũng giành giải Quả Cầu Vàng cho Thành tựu điện ảnh và phòng vé, một dấu hiệu cho thấy sức hút rộng rãi đối với cả giới phê bình lẫn khán giả đại chúng. Trong bối cảnh khi nền điện ảnh đang cần khán giả đại chúng hơn bao giờ hết để cứu rỗi những rạp chiếu phim, giải thưởng đó trở nên quan trọng vô cùng.
Nhưng One Battle After Another lại có giải Phim xuất sắc nhất tại Critics’ Choice và Quả Cầu Vàng ở hạng mục Phim ca nhạc hoặc phim hài, đồng thời cũng sở hữu sự ủng hộ ở nhiều hạng mục khác nhau, chỉ kém Sinners vỏn vẹn ba đề cử. So với một tác phẩm lịch sử kinh dị về ma cà rồng, dù tham vọng và hoành tráng vô cùng như Sinners, sự tỉ mẩn tới từng milimet trong chế tác, câu chuyện mang tính chính trị và lối kể chuyện đặt trọng tâm vào nhân vật của One Battle After Another có lẽ cũng “hợp gu” truyền thống và an toàn của Viện Hàn lâm hơn. Quan trọng hơn, phim còn chiến thắng tại lễ trao giải của Nghiệp đoàn Sản xuất phim Mỹ (PGA), một chỉ báo rất đáng tin cậy cho Best Picture, khi bảy trong mười bộ phim gần nhất thắng giải PGA dành cho Phim xuất sắc, sau đó đều lặp lại chiến thắng tại Oscar.
Dự đoán: One Battle After Another
Những Hạng Mục Khác
- Tuyển chọn diễn viên: Sinners
- Quay phim: Sinners
- Thiết kế trang phục: Frankenstein
- Dựng phim: One Battle After Another
- Hóa trang: Frankenstein
- Thiết kế sản xuất: Frankenstein
- Nhạc phim: Sinners
- Âm thanh: F1
- Kỹ xảo: Avatar: Fire and Ash
- Phim hoạt hình ngắn: Butterfly
- Phim tài liệu ngắn: All the Empty Rooms
- Phim ngắn: Two People Exchanging Saliva
